Historia dachu koszalińskiego amfiteatru. Najciekawsza konstrukcja lat 70. na świecie! (zdjęcia)

Piotr Polechoński piotr.polechonski@gk24.pl
prof. Jan Filipkowski
Unikalny dach amfiteatru zbudowano w pół roku po to, aby nie musiał moknąć Edward Gierek. Potem został on uznany za jedną z najciekawszych konstrukcji lat 70. na świecie. Oto historia jego powstania.

750 lat Koszalina. Budowa dachu amfiteatru w Koszalinie [zdjęcia]

Dach zaprojektował profesor Jan Filipkowski. Do Koszalina trafił pod koniec lat 60, aby współtworzyć kadrę naukową tworzonej właśnie Wyższej Szkoły Inżynierskiej (dziś Politechnika Koszalińska, na której profesor wykłada). Wspomina, że najpierw amfiteatr składał się z widowni i sceny, które na początku lat 70. wybudowały władze miasta (później dobudowano stojący na scenie dachoekran).

Jakiś czas potem pojawiła się idea, aby amfiteatr miał dach. Filipkowski takie zadaszenie zaprojektował, ale nie sądził, że szybko dojdzie do jego realizacji. - To było dla mnie takie ćwiczenie. W projekcie zastosowałem bardzo wiele nowatorskich, niespotykanych wówczas rozwiązań, które omawialiśmy w naszym uczelnianym gronie - opowiada profesor. - Zależało mi na tym, aby całej konstrukcji nadać efekt lekkości i umiejętnie wkomponować go w otaczający wąwóz. Tak, aby nie zniszczyć istniejącej już widowni - wspomina.

Tymczasem nadszedł rok 1975. We wrześniu miały odbyć się w Koszalinie ogólnopolskie dożynki, czyli jedna z najważniejszych imprez PRL-u. Przygotowania szły już pełną parą i któregoś dnia, w lutym, z inżynierem Filipkowski spotkał się Bernard Kokowski, ówczesny prezydent Koszalina. - I ten mówi do mnie tak: jest potrzebny plan B na wypadek, gdyby w trakcie dożynek lunął deszcz. Plan A zakłada, że główne imprezy odbędą się na stadionie Gwardii. W planie B miejsce stadionu zajmuje amfiteatr, a ten nie ma dachu. Słyszałem, że ma pan jego projekt. To teraz go pan zrealizuje. Przecież Edward Gierek nie może nam w Koszalinie zmoknąć - relacjonuje konstruktor. Z początku Filipkowski był pełen obaw, bo do dożynek zostało ledwie sześć miesięcy. - Ale prezydent zapewnił mnie, że czasu wystarczy. No i miał rację. Proszę pamiętać, że to była inna rzeczywistość. Nie było przetargów, odwołań. Była decyzja władz partyjno-miejskich i inwestycja ruszała.

Szybko dopracowano projekt i zaczęto pracować nad konstrukcją. Zaangażowano w to najlepsze przedsiębiorstwa z całej Polski. Jedne z kluczowych elementów - 18-metrowe obręcze, które biegną po zewnętrznych obrzeżach dachu i na których dach został oparty - powstały w Legnicy i stamtąd zostały przetransportowane koleją do Koszalina. Co ciekawe dach powstawał, a w tym samym czasie na widowni zawsze siedziało kilkadziesiąt osób i obserwowało postępy prac. - Czasami bili nam nawet brawa - wspomina profesor.

Dach ukończono tuż przed samymi dożynkami. W dniu dożynek nie padało i główne uroczystości odbyły się zgodnie z planem na stadionie Gwardii. W amfiteatrze odbyły się tylko wieczorne imprezy, w których uczestniczył Edward Gierek. Wcześniej jednak Jana Filipkowskiego odwiedził jeden z ochroniarzy pierwszego sekretarza. - Kazał napisać mi oświadczenie, że dach jest wykonany właściwie i Gierkowi nic nie grozi. Napisałem - mówi profesor.

Konstrukcja dachu amfiteatru w Koszalinie okazała się bezpieczna, oryginalna i szybko zdobyła rozgłos. W 1978 roku w Meksyku została uznana za jedną z najciekawszych konstrukcji minionej dekady na całym świecie. Twórcę dachu doceniono też w kraju, przyznając mu drugą nagrodę państwową. - Nawet dziś, po tylu latach, gdy przechodzę koło amfiteatru, czuję zadowolenie i dumę. Co tu kryć: pięknie udał mi się ten dach - uśmiecha się profesor.

Czytaj e-wydanie »

Wideo

Komentarze 26

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

M
Mariusz

Chciałbym bardzo, by taki amfiteatr zbudowano w Olsztynie, w projektowanym Parku Centralnym. Niestety, Olsztyn nie ma teraz szczęścia do architektów. Powinniście nosić pana Filipkowskiego na rękach.

l
loza
W dniu 03.10.2009 o 10:26, pepe napisał:

Dach jest swietny ale caly amfiteatr wymaga odswiezenia. Lawki sa skandaliczne i trudno na nich wysiedziec na dluzszych imprezach. Przydalyby sie w koncu jakies siedzenia (moze jak na stadionach, tylko np. czarne a nie zolte czy niebieskie )


Ponoc w przyszlym roku maja byc montowane,materace sienniki ze sloma na te sztachety co juz sa,i bedzie wporzadku Ekologicznie.Brawo.
m
mirez

Dach ma ciekawy kształt, ma dosyć hmmm... 'krzywą' powierzchnię. Dzisiejsze komputery miałyby co liczyć, jak można było zaprojektować go w latach 70. ? Wygląda jakby miał się przewrócić, a jednak nie straszny mu wiatr, deszcz, śnieg, zmiany temperatur, przez 30 lat... Gratulacje
Co do ławek to racja - nie wyobrażam sobie siedzenia bez podparcia pleców przez kilka godzin, chyba że za karę

~koszalinianin~

Amfiteatr nietylko piękny, ale i niepowtarzalny oraz bardzo funkcjonalny. Dlaczego tylko wciąż tak mało wykorzystywany do propmocji naszego miasta. Ten obiekt powinien funkcjonować przynajmniej 6- 7 miesięcy w ciągu roku, powinny odbywać się w nim imprezy, które sciągałyby tysiące turystów, promowały Koszalin w całym kraju, a także poza jego granicami. Miasta, które tak reprezentacyjnego miejsca nie posiadają potrafią przy pomcy mediów kreować swój wizerunek, między innymi przez organizowanie różnego typu imprez, koncertów i show, na ktore zapraszają gwiazdy muzyki, sportu, kultury i w ten sposób promują swoją miejscowość. Koszaliński amfiteatr to obiekt - wizytówka, obiekt, który powinien być najlepiej rozpoznawalną budowlą w Koszalinie, to obiekt, w którym powinny odbywać się najlepsze imprezy kulturalne w calej Polsce!!! I nie ma w tym żadnej przesady, nikt w naszym kraju nie ma takiego obiektu, dlaczego więc my nie możemy tego wykorzystać, jeśli nie potrafimy, to bez sensu są nasze mżonki o przywróceniu naszemu miastu statusu miasta wojewodzkiego czy jego rozwoju i sprzyjających warunkach dla młodzieży. Jest to jednak zadanie władz naszego miasta, które muszą ściągnąć kapitał i postawić na jego prawdziwą promocję z wykorzystaniem skarbu jakim jest nasz amfiteatr. Panie Jakubowski - niech się Pan w końcu weźmie do pracy, bo jak do tej pory efekty jakie Pan osiągnął sąbardzo marniutkie - wstyd!!!.
Jeżeli Pan tego nie umie wykorzystać to niech się Pan zajmie czymś innym.

~grzegorz~

Dlaczego jednak ten piękny ( perła architektury koszalińskiej) i jakże funkcjonalny obiekt stoi w przeważającej większośći roku pusty?
Dlaczego władze naszego miasta nie wykorzystują takiego skarbu do promocji Koszalina? Za co bieże pieniądze pan Jakubowski, który jest odpowiedzialny m.in. za kształowanie wizerunku naszego miasta w Polosce i poza jej granicami? Jak długo jeszcze miasta, które nie posiadają takiego obiektu będą nas wyprzedzały w organizowaniu wielu imprez, które są transmitowane w wielu bardzo popularnych mediach ogólnopolskicn?
Jak długo będziemy słyszeli o rzekomym rozwoju naszego Koszalina i szansach jakie stwarza dla młodych ludzi, których zachęca się do pozostania w naszym mieście skoro władze nie potrafią wykorzystać tak sprzyjających warunków promowania Koszalina, przecież ten obiekt powinien tętnić zyciem od wczesnej wiosny do późnej jesieni, powinien ściągać tysiące turystów i być znakiem rozpoznawczym Koszalina na kulturalnej mapie Polski...

B
Blondynka
W dniu 03.10.2009 o 17:31, TATO OPOWIEDZIAŁ, ŻE.. napisał:

I brawa za ten rtykul, mam 25 lat i interesuje sie historia nszego Koszalina, wiecej takich tekstow zeby mlodziezy dac szanse sie ksztalcic w tym kierunku bo glos czytaja prawie ze wszyscy.



Ja też tak uważam, Ten głos zaczął mi się bardzo podobać ...chyba pękło moje serce .Pozdrawiam..
T
TATO OPOWIEDZIAŁ, ŻE..

I brawa za ten rtykul, mam 25 lat i interesuje sie historia nszego Koszalina, wiecej takich tekstow zeby mlodziezy dac szanse sie ksztalcic w tym kierunku bo glos czytaja prawie ze wszyscy.

T
TATO OPOWIEDZIAŁ, ŻE..

A obok amfiteatru stal szalet i tam gdzies w tych okolicach kiedys miescila sie sala sportowa

G
Gość

Młodzież tego pewnie nie wie, ale po prawej stronie amfiteatru patrząc od tyłu, przy schodach stał budynek. Teraz jest tam skarpa z której dzieci zimą zjeżdżają na sankach w kierunku ul. Piastowskiej.Może to właśnie ten dom?

l
lysy76
W dniu 03.10.2009 o 12:12, rowerzysta njade napisał:

moim zdaniem to budynek ktory nadal tam stoi od strony ul kosciuszki, czyli to zdjecie jest obrócone w poziomie


Racja.
Zrobiłem sobie wizualizację.
s
saa

jeden dach jeden nieboszczyk

7iedem

a wszystko dzieki Gierkowi ;p i nigdy sie nad tym nie zastanawialem ze ten dach ma taka cekawa historie

C
CZIPSU

CZIPS to wyglada przeciez jak gigantyczny czips!!

z
załamany

Szlag mnie trafia. Cudowny amfiteatr, piekny, zaniedbany stadion, województwo środkowopomorskie poszło sie j.....ć, Szczecin doi, a my stepowiejemy. Idiotyczne przetargi, walka o stołki, a na cmentarzu dla gorliwców z obecnej władzy brakuje juz miejsc. Po co więc sobie komplikować życie? Do piachu towarzysze uzdrowiciele , twórcy III i IV RP.

r
rowerzysta njade
W dniu 03.10.2009 o 11:37, lysy76 napisał:

Witam.Na fotografii nr 3 widoczny jest budynek w tle. Czy ktoś wie kiedy i w jakich okolicznościach został zburzony?



moim zdaniem to budynek ktory nadal tam stoi od strony ul kosciuszki, czyli to zdjecie jest obrócone w poziomie
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3